Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ἀρχαία Ἑλληνική Γραμματεία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ἀρχαία Ἑλληνική Γραμματεία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Παρασκευή 8 Αυγούστου 2025

Πὼς ὁ Ἀρχιμήδης σταμάτησε τὶς ρωμαϊκὲς λεγεῶνες κατα τὴν πολιορκία τῶν Συρακουσῶν

 



«214 π.Χ. Ἡ Ρώμη ἑτοιμάζεται νὰ καταπιεῖ ἄλλη μία πόλη.Ἀλλὰ αὐτὴ τὴ φορά... βρίσκει μπροστά της τὸν νοῦ ποὺ οὔτε οἱ Θεοί   δὲν τόλμησαν νὰ ἀγνοήσουν. 

Ἀρχιμήδης. 

Ὁ τελευταῖος Ἕλληνας πού 

σταμάτησε μιὰ αὐτοκρατορία... μόνο μὲ τὸ μυαλό του.» 


Διάβασε τὴ συγκλονιστικὴ ἀληθινὴ ἱστορία. 

👉 Διάβασε τὸ πλῆρες ἄρθρο καὶ δὲς τὸ σχετικὸ βίντεο ἐδῶ: [https://youtu.be/HyxJzMwutc8] 

Ὁ Ἀρχιμήδης δὲν ἦταν μόνο μαθηματικός – ἦταν ἕνας ἰδιοφυὴς στρατιωτικὸς ἐφευρέτης ποὺ καθυστέρησε τὴ Ρώμη μὲ μηχανὲς ποὺ προκάλεσαν δέος. 

Οἱ Σύρακοῦσές, μία ἀπὸ τὶς πιὸ ἰσχυρὲς ἑλληνικὲς πόλεις τῆς Σικελίας, βρίσκονται ὑπὸ ρωμαϊκὴ πολιορκία στὰ μέσα τοῦ Β’ Καρχηδονιακοῦ Πολέμου. 

Ὁ στρατηγὸς Μάρκελλος ἡγεῖται τῶν λεγεώνων. 

Οἱ Ρωμαῖοι πιστεύουν ὅτι θὰ καταλάβουν εὔκολα τὴν πόλη. 

Ὅμως δὲν ὑπολογίζουν... τὸν γέρο σοφὸ ποὺ ζεῖ σ’ ἕνα ταπεινὸ σπίτι, μὰ σχεδιάζει σὰν θεός: 

τὸν Ἀρχιμήδη. 

















Ὁ Ἀρχιμήδης σχεδιάζει φονικά 
  • 🔥 Καθρέφτες ποὺ ἀντανακλοῦν φῶς στὸν ρωμαϊκὸ στόλο. 
    ⚙️ Καταπέλτες ποὺ πετοῦν λίθους μὲ ἀπίστευτη ἀκρίβεια. 
    🪝Μεγάλοι «γάντζοι» (γνωστοὶ ὡς «σιδερένια χέρια») ποὺ ἀνασηκώνουν καὶ βυθίζουν ρωμαϊκὲς τριήρεις! 

«Δὲν χρησιμοποίησε στρατό. Χρησιμοποίησε τὴ Γεωμετρία. Καὶ αὐτή... νίκησε τὶς λεγεῶνες! »

 



 Ἀρχιμήδης καὶ ἡ Πολιορκία τῶν Συρακουσῶν – Ὅταν τὸ Μυαλὸ νίκησε τὴ Ρώμη 

Τὸ 214 π.Χ., ἡ πόλη τῶν Συρακουσῶν γίνεται στόχος τῆς πανίσχυρης Ρώμης. Κανεὶς δὲν φαντάζεται ὅτι τὴν ὑπεράσπισή της ἔχει ἀναλάβει ἕνας ἡλικιωμένος μαθηματικός: ὁ Ἀρχιμήδης. 


Μὲ ἐκπληκτικὲς πολεμικὲς μηχανές, καθρέφτες, καταπέλτες καὶ μυστικοὺς γερανούς, ὁ Ἀρχιμήδης καταφέρνει νὰ κρατήσει μακριὰ τὸν ρωμαϊκὸ στόλο γιὰ μῆνες. Οἱ Ρωμαῖοι δὲν μποροῦν νὰ πιστέψουν αὐτὸ ποὺ βλέπουν. 


Ἡ πόλη τελικὰ πέφτει. Ὁ Ἀρχιμήδης δολοφονεῖται, ἀλλὰ ἡ φήμη του διασχίζει τοὺς αἰῶνες. Σήμερα, ἡ ἱστορία του παραμένει μία ἀπὸ τὶς πιὸ ἐντυπωσιακὲς ἀποδείξεις ὅτι ἡ γνώση εἶναι δύναμη. 



Ὁ Ἀρχιμήδης ὁ Συρακούσιος (Συρακοῦσες, Μεγάλη Ἑλλάδα, πέρ. 287 π.Χ. ἦταν ἀρχαῖος Ἕλληνας μαθηματικός, μηχανικός, φυσικός, ἐφευρέτης καὶ ἀστρονόμος. Ἂν καὶ λίγες λεπτομέρειες εἶναι γνωστὲς γιὰ τὴ ζωή του, ἐν τούτοις θεωροῦνται ἀρκετὲς ὥστε σήμερα νὰ ἀναγνωρίζεται ὡς μία ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες μαθηματικὲς ἰδιοφυΐες ὅλων τῶν ἐποχῶν καὶ ἕνας ἀπὸ τοὺς λαμπρότερους ἐπιστήμονες τῆς κλασικῆς ἀρχαιότητας. 
Ἡ παρακαταθήκη του στὴ φυσικὴ εἶναι, μεταξὺ ἄλλων, οἱ βάσεις τῆς ὑδροστατικῆς, τῆς στατικῆς καὶ μιὰ ἐξήγηση τῆς ἀρχῆς τοῦ μοχλοῦ. Αὐτὸς πιστώνεται μὲ τὸν σχεδιασμὸ καινοτόμων μηχανῶν, συμπεριλαμβανομένων τῶν πολιορκητικῶν μηχανῶν καὶ τῶν ἀντλιῶν μὲ κοχλία ποὺ φέρουν τὸ ὄνομά του. Ἀντικείμενο ἔρευνας ἔχουν ἀποτελέσει οἱ ἰσχυρισμοὶ πὼς ὁ Ἀρχιμήδης σχεδίασε μηχανὲς ἱκανὲς νὰ ἐπιτίθενται σὲ πλοῖα, νὰ τὰ σηκώνουν ἔξω ἀπὸ τὸ νερὸ καὶ νὰ τὰ πυρπολοῦν, χρησιμοποιῶντας μιὰ σειρὰ ἀπὸ καθρέφτες. 





Ὁ Ἀρχιμήδης θεωρεῖται ὅτι εἶναι ὁ σπουδαιότερος ἀπὸ τοὺς μαθηματικοὺς τῆς ἀρχαιότητας καὶ ἕνας ἀπὸ τοὺς σπουδαιότερους ὅλων τῶν ἐποχῶν. 
Χρησιμοποίησε τὴ μέθοδο τῆς ἐξάντλησης, γιὰ τὸν ὑπολογισμὸ τῆς περιοχῆς, κάτω ἀπὸ τὸ τόξο παραβολῆς, μὲ τὴν ἄθροιση ἄπειρης σειρᾶς καὶ ἔδωσε μιὰ ἐξαιρετικὰ ἀκριβὴ προσέγγιση γιὰ τὸν ἀριθμὸ π. Ὅρισε, ἐπίσης, τὴν ἐπίπεδη ἕλικα (σπεῖρα) ποὺ ἔφερε τὸ ὄνομά του, τύπους γιὰ τὸν ὄγκο τῶν ἐπιφανειῶν ἐκ περιστροφῆς καὶ ἕνα εὐφυὲς σύστημα γιὰ τὴν ἔκφραση πολὺ μεγάλων ἀριθμῶν. 


Ὁ Ἀρχιμήδης εἶχε ἀποδείξει ὅτι ἡ ἐπιφάνεια κι ὁ ὄγκος μιᾶς σφαίρας εἶναι τὰ 2/3 τῶν ἀντίστοιχων τοῦ περιγεγραμμένου στὴ σφαῖρα κλειστοῦ κυλίνδρου καὶ αὐτὸ θεωρεῖται ὡς τὸ μεγαλύτερο τῶν μαθηματικῶν ἐπιτευγμάτων του. 


Ἀντίθετα μὲ τὶς ἐφευρέσεις του, τὰ μαθηματικὰ κείμενα τοῦ Ἀρχιμήδη ἦταν ἐλάχιστα γνωστὰ στὴν ἀρχαιότητα. 



Ἂν καὶ μαθηματικοὶ ἀπὸ τὴν Ἀλεξάνδρεια μελέτησαν καὶ ἀναφέρθηκαν σὲ αὐτόν, ἡ πρώτη κατανοητὴ ὁλοκληρωμένη συλλογὴ δὲν ἦταν ἕτοιμη μέχρι περίπου τὸ 530 μ.Χ., ἀπὸ τὸν Ἰσίδωρο τὸν Μιλήσιο, ἐνῷ σχόλια ἐπάνω στὰ ἔργα τοῦ Ἀρχιμήδη γράφτηκαν ἀπὸ τὸν Εὐτόκιο καὶ αὐτὰ γνωστοποιήθηκαν στὸ εὐρύτερο κοινὸ γιὰ πρώτη φορὰ τὸν ἕκτο αἰῶνα μ.Χ.. 


Τὰ σχετικὰ λιγοστὰ ἀντίγραφα τῶν γραπτῶν ἐργασιῶν τοῦ Ἀρχιμήδη ἐπιβίωσαν κατὰ τὸν Μεσαίωνα, καὶ ἀποτέλεσαν μιὰ πηγὴ ἐπιρροῆς ἰδεῶν γιὰ τοὺς ἐπιστήμονες κατὰ τὴ διάρκεια τῆς Ἀναγέννησης. 


Ἡ ἀνακάλυψη τὸ 1906 προηγούμενων ἄγνωστων ἐργασιῶν στὸ χειρόγραφο γνωστὸ ὡς Παλίμψηστο τοῦ Ἀρχιμήδη, παρεῖχε γνώσεις γιὰ τὸ πὼς κατέληξε σὲ αὐτὰ τὰ μαθηματικά του ἀποτελέσματα. 







Ἁρπάγη τοῦ Ἀρχιμήδη 

Ἡ ἁρπάγη τοῦ Ἀρχιμήδη εἶναι ἕνα ὅπλο ποὺ λέγεται ὅτι εἶχε σχεδιαστεῖ γιὰ τὴν ἄμυνα τῶν Συρακουσῶν. 


Ἐπίσης γνωστὴ ὡς «ἀναδευτῇς πλοίων», ἡ ἁρπάγη ἀποτελοῦνταν ἀπὸ ἕνα βραχίονα-γερανό, ἀπὸ τὸν ὁποῖο ἀναπτύσσονταν ἕνας μεγάλος μεταλλικὸς γάντζος. 


Ὅταν ἡ ἁρπάγη θὰ ἔπεφτε πάνω στὸ ἐπιτιθέμενο πλοῖο ὁ βραχίονας θὰ ταλαντευόταν πρὸς τὰ πάνω, τραβῶντας τὸ πλοῖο ἔξω ἀπὸ τὸ νερὸ καὶ προκαλῶντας τὴ βύθισή του. 







Ὑπῆρξαν σύγχρονα πειράματα γιὰ νὰ ἐλεγχθεῖ ἡ σκοπιμότητα τῆς Ἁρπάγης καὶ τὸ 2005 ἕνα τηλεοπτικὸ ντοκιμαντὲρ μὲ τίτλο Ὑπερόπλα τοῦ ἀρχαίου κόσμου, κατασκεύασε μιὰ ἔκδοση τῆς Ἁρπάγης καὶ κατέληξε στὸ συμπέρασμα ὅτι ἦταν μιὰ λειτουργικὴ συσκευή. 








Ἀκτῖνα φωτός 

Τὸ 2ο αἰῶνα μ.Χ. ὁ συγγραφέας Λουκιανὸς ἔγραψε ὅτι κατὰ τὴ διάρκεια τῆς Πολιορκίας τῶν Συρακουσῶν (214-212 π.Χ.), ὁ Ἀρχιμήδης κατέστρεψε ἐχθρικὰ πλοῖα μὲ τὴ χρήση τῆς φωτιᾶς. 


Αἰῶνες ἀργότερα, ὁ Ἀνθέμιος ὁ Τραλλιανὸς ἀναφέρει τὸ φλεγόμενο γυαλὶ ὡς τὸ ὅπλο τοῦ Ἀρχιμήδη. 


Ἡ συσκευή, γνωστὴ καὶ ὡς «Ἀκτῖνα φωτὸς τοῦ Ἀρχιμήδη», χρησιμοποιοῦνταν γιὰ νὰ συγκεντρώνει τὸ ἡλιακὸ φῶς στὰ ἐπερχόμενα πλοῖα, μὲ ἀποτέλεσμα αὐτὰ νὰ παίρνουν φωτιά. 

Αὐτὸ τὸ ὅπλο ὑπῆρξε θέμα συνεχόμενης διαμάχης ἀπὸ τὴν Ἀναγέννηση. 


Ὁ Ρενὲ Ντεκὰρτ τὸ ἀπέρριψε ὡς λανθασμένο, ἐνῷ νέες ἔρευνες ἔχουν ἀποπειραθεῖ νὰ ἀναπαραστήσουν τὸ ἀποτέλεσμα χρησιμοποιῶντας μόνο τὰ μέσα ποὺ ἦταν διαθέσιμα στὸν Ἀρχιμήδη. 


Ἔχει προταθεῖ ὅτι μιὰ μεγάλη παράταξη ἀπὸ ἀρκετὰ γυαλισμένες μπρούτζινες ἢ χάλκινες ἀσπίδες οἱ ὁποῖες λειτουργοῦσαν σὰν καθρέπτες θὰ μποροῦσαν νὰ εἶχαν χρησιμοποιηθεῖ γιὰ νὰ συγκεντρώσουν τὸ ἡλιακὸ φῶς στὸ πλοῖο. 


Αὐτὸ θὰ βασιζόταν στὴν ἀρχὴ τοῦ παραβολικοῦ κατόπτρου μὲ παρόμοιο τρόπο ὅπως σὲ ἕναν ἡλιακὸ φοῦρνο. 


Μιὰ δοκιμὴ τῆς ἀκτῖνας φωτὸς τοῦ Ἀρχιμήδη ἔγινε τὸ 1973 ἀπὸ τὸν Ἕλληνα ἐπιστήμονα Ἰωάννη Σάκκα. 


Τὸ πείραμα ἔλαβε χώρα στὴ ναυτικὴ βάση του Σκαραμαγκὰ ἔξω ἀπὸ τὴν Ἀθήνα. 


Γιὰ αὐτὴ τὴ περίπτωση χρησιμοποιήθηκαν 70 καθρέπτες, ὁ καθένας μὲ χάλκινη ἐπίστρωση καὶ μέγεθος περίπου στὰ 1,5 ἐπὶ 1 m. Οἱ καθρέπτες στράφηκαν σὲ ἕνα ὁμοίωμα ἀπὸ κόντρα πλακὲ ἑνὸς ρωμαϊκοῦ πολεμικοῦ πλοίου τὸ ὁποῖο βρισκόταν σὲ ἀπόσταση κοντὰ στὰ 50 m. 


Ὅταν οἱ καθρέπτες σημάδεψαν μὲ ἀκρίβεια τὸ πλοῖο, αὐτὸ ἔπιασε φωτιὰ μέσα σὲ λίγα δευτερόλεπτα. 


Τὸ πλοῖο ἀπὸ κόντρα πλακὲ ἦταν ἐπιστρωμένο μὲ βαφὴ πίσσας, ἡ ὁποία μπορεῖ νὰ βοήθησε στὴν ἀνάφλεξη. 


Ἡ ἐπίστρωση μὲ βαφὴ πίσσας ἦταν κοινότοπη στὰ πλοῖα τὴν κλασικὴ ἐποχή. 








Πλούταρχος: «Οἱ Ρωμαῖοι ἔβλεπαν τὶς μηχανὲς τοῦ Ἀρχιμήδη καὶ πίστευαν ὅτι πολεμοῦσαν τοὺς θεούς». 

Ἡ Ρώμη ἀναγκάζεται νὰ ὑποχωρήσει καὶ νὰ ἐπανασχεδιάσει. 
Μῆνες περνοῦν, οἱ λεγεῶνες χάνουν ἄνδρες καὶ πλοῖα, χωρὶς νὰ ἔχουν μπεῖ κἂν στὴν πόλη! 

Οἱ Σύρακοῦσές τελικὰ πέφτουν. Οἱ Ρωμαῖοι εἰσβάλλουν... κι ἕνας στρατιώτης, ἀγνοῶντας τὶς ἐντολές του Μάρκελλου, σκοτώνει τὸν Ἀρχιμήδη. 




Ὁ Κικέρων ἐπισκέφθηκε τὸν τάφο τοῦ Ἀρχιμήδη καὶ ἀναφέρει πὼς ἐπιστεφόταν ἀπὸ μιὰ σφαῖρα ἐγγεγραμμένη στὸ ἐσωτερικὸ ἑνὸς κυλίνδρου. 

Ὁ Γιὸς τοῦ Ἀρχιμήδη – Ἕνα Μυστήριο Χαμένο στὴν Ἱστορία 

Voice-over (40"): 

«Λένε πὼς ὁ Ἀρχιμήδης εἶχε γιό. Κάποιοι ὑποστηρίζουν ὅτι ἦταν κι αὐτὸς ἐφευρέτης. Ἄλλοι πὼς χάθηκε στὴ σφαγὴ τῶν Συρακουσῶν. Τίποτα ὅμως δὲν σώθηκε ἀπ’ τὸ ὄνομά του... Ἐκτὸς ἀπὸ μιὰ παράξενη ἀναφορά: "ὁ τοῦ σοφοῦ γόνος, ὃς μηχανὴν ἀερίαν κατεσκεύασε"... Δηλαδή; Ἕνα ἀερόστατο; Ἕνα ἱπτάμενο ὄχημα; Κανεὶς δὲν ξέρει. Μόνο σιωπή... καὶ ὑποψίες."» 
  • Φράση τοῦ τέλους του: 

    «Μὴ μου τὸὺς κύκλους τάραττε...» 

    Τελευταῖα λόγια του, καθὼς προσπαθοῦσε νὰ ὁλοκληρώσει ἕνα μαθηματικὸ διάγραμμα. .

     «Ἴσως ἦταν ὁ πρῶτος καὶ ὁ τελευταῖος ἄνθρωπος... ποὺ νίκησε πολεμιστές, κρατῶντας μόνο ἕναν διαβήτη.»

    • Τὸ ἔργο του ἐμπνέει μέχρι καὶ τὸν Νεύτωνα καὶ τὸν Γαλιλαῖο. 

    • Ρωμαῖοι ἱστορικοὶ παραδέχονται πὼς ἂν ζοῦσαν δέκα Ἀρχιμήδεις... ἡ Ρώμη δὲν θὰ ὑπῆρχε. 

📌 Μὴν ξεχάσεις νά: 
👍 Πατήσεις LIKE ἂν σὲ ἐντυπωσίασε ἡ ἱστορία 
💬 Ἀφήσεις τὸ σχόλιό σου – Πιστεύεις ὅτι ὁ Ἀρχιμήδης ἦταν ὁ πρῶτος πολεμικὸς ἐπιστήμονας; 
📢ΜΟΙΡΑΣΟΥ τὸ μὲ φίλους ποὺ ἀγαποῦν τὴν ἑλληνικὴ ἱστορία 
🔔 Πάτησε ΕΓΓΡΑΦΗ γιὰ νὰ μὴ χάνεις τὰ ἑπόμενα ἐπεισόδια μας 

Σάββατο 7 Ιουνίου 2025

Αυτό Που Έκρυβαν Οι Αθηναίοι Από Τον Κόσμο

Αυτό Που Έκρυβαν Οι Αθηναίοι Από Τον Κόσμο








Σὲ αὐτὸ τὸ ἀποκαλυπτικὸ ντοκιμαντὲρ , ξετυλίγουμε τὴν κρυφὴ πλευρὰ τῆς πιὸ ἔνδοξης πόλης τῆς Ἀρχαιότητας:

📜 Μὲ ἱστορικὲς πηγές, φιλοσοφικὲς ἀναλύσεις, αὐτὸ τὸ βίντεο παρουσιάζει τὴν Ἀθήνα ὅπως ποτὲ δὲν τὴν εἴδατε.


👍 Μὴν ξεχάσεις νὰ κάνεις like καὶ νὰ μοιραστεῖς μὲ ὅσους ἀγαποῦν τὴν Ἱστορία.

❝Η Σκοτεινή Αλήθεια για την Αθήνα❞

– Οἱ δοῦλοι ποὺ δούλευαν μέχρι θανάτου στὰ ὀρυχεῖα τοῦ Λαυρίου
– Οἱ χιλιάδες ἀποκλεισμένοι ἀπὸ τὴν "δημοκρατία"
– Ἡ ἐκτέλεση τοῦ Σωκράτη καὶ ἡ δύναμη τῶν λαϊκῶν δικαστῶν
– Οἱ γενοκτονίες στὸν Πελοποννησιακὸ Πόλεμο
– Ὁ τρόπος ποὺ οἱ γυναῖκες ζοῦσαν στὴ σκιά

❝Αὐτὸ Δὲν Τὸ Δίδαξαν Ποτὲ γιὰ τὴν Ἀρχαία Ἀθήνα❞

❝Δημοκρατία; Ἢ Τύραννοι μὲ Ψηφοδέλτια;❞

«20.000 δοῦλοι γιὰ τὸν Παρθενῶνα»


«Ἡ Δίκη τοῦ Σωκράτη»


«Οἱ Ἀποκλεισμένοι ἀπὸ τὴ Δημοκρατία»


👉 Μήπως ἡ ἔνδοξη Δημοκρατία βασίστηκε σὲ κάτι πιὸ σκοτεινὸ ἀπ’ ὅσο φανταζόμασταν;


🎥 Αὐτὸ Ποὺ Ἔκρυβαν Οἱ Ἀθηναῖοι Ἀπὸ Τὸν Κόσμο / Τὸ Σκοτεινὸ Πρόσωπο τῆς Δημοκρατίας


Ἡ Ἀθήνα... τὸ λίκνο τῆς Δημοκρατίας, τῆς Φιλοσοφίας καὶ τοῦ Πολιτισμοῦ.

Ἀλλὰ τί ἔκρυβαν οἱ Ἀθηναῖοι; Ποιό ἦταν τὸ κόστος τοῦ μεγαλείου τους;
🔹 Εἰσαγωγή


🎙️«Ἡ πόλη τοῦ φωτός... εἶχε καὶ σκοτάδι.


Οἱ Ἀθηναῖοι μιλοῦσαν γιὰ ἐλευθερία... μὰ ἔκρυβαν 20.000 δούλους στὰ ὀρυχεῖα.

Μιλοῦσαν γιὰ Δημοκρατία... μὰ τὴν ἀπολάμβαναν μόνο λίγοι.

Καὶ ὅταν κάποιος μιλοῦσε πολύ – τὸν σκότωναν.

Σ' αὐτὸ τὸ ἀθρο , ἀποκαλύπτεται αὐτὸ ποὺ ποτὲ δὲν τόλμησαν νὰ σοῦ ποῦν.

Ἡ ἀλήθεια... πίσω ἀπὸ τὸν μῦθο τῆς Ἀθήνας.»





🔊
«Ἦταν τὸ λίκνο τῆς δημοκρατίας. Ἡ πόλη τοῦ Περικλῆ, τοῦ Σωκράτη, τοῦ Πλάτωνα. Ὅμως ἡ Ἀθήνα... ἔκρυβε κάτι. Ἕνα μυστικὸ ποὺ δὲν θὰ βρεῖς σὲ σχολικὰ βιβλία.





Μιὰ πλευρὰ ποὺ κανεὶς δὲν ἤθελε νὰ φωτίσει.


Αὐτὸ εἶναι τὸ σκοτεινὸ μυστικὸ τῶν Ἀθηναίων.»







🔹 1.Ἡ Ἀθήνα εἶχε 100.000 δούλους
🔊 «Ἡ "ἐλεύθερη" πόλη στηριζόταν στὴ δουλεία.
Ὑπολογίζεται ὅτι οἱ δοῦλοι στὴν Ἀθήνα ἦταν 2-3 φορὲς περισσότεροι ἀπὸ τοὺς ἐλεύθερους πολῖτες.
Δούλευαν στὰ ὀρυχεῖα, στὰ σπίτια, στὶς ἀγορές.
Κι ὅμως, δὲν εἶχαν κανένα δικαίωμα — οὔτε κἂν ἀνθρώπινη ὑπόσταση.»



Τὸ Ψέμα τῆς Δημοκρατίας

2.Ἡ "δημοκρατία" ἐξαιροῦσε τὸ 90% τοῦ πληθυσμοῦ

🔊 «Μόνο ἄνδρες, ἐνήλικες, ἐλεύθεροι καὶ Ἀθηναῖοι πολῖτες μποροῦσαν νὰ συμμετέχουν.

Γυναῖκες, μετοῖκοι, δοῦλοι — ὅλοι ἀποκλείονταν.

Ἀπὸ τοὺς 300.000 κατοίκους τῆς πόλης, λιγότεροι ἀπὸ 30.000 εἶχαν πολιτικὰ δικαιώματα.

Δημοκρατία γιὰ λίγους. Ὄχι γιὰ ὅλους.»


Δὲν ἦταν ὅλοι πολῖτες: μόνο ἐλεύθεροι ἄνδρες Ἀθηναῖοι, μὲ γονεῖς καὶ ἀπὸ τὶς δύο πλευρὲς Ἀθηναίους.

«Ἡ πιὸ διάσημη δημοκρατία τοῦ κόσμου... ἦταν προνόμιο μιᾶς ἐλίτ.»
: Ἡ Ὑποκρισία στὸν Πελοποννησιακὸ Πόλεμο









🎼

3. Ἡ καταστροφὴ τῆς Μήλου: Ἔγκλημα Πολέμου

🔊 Ἡ Ἀθήνα παρουσίαζε τὸν ἑαυτό της ὡς ὑπερασπιστὴ τῆς ἐλευθερίας. Στὴν πραγματικότητα, εἶχε δημιουργήσει μιὰ ἰμπεριαλιστικὴ ἡγεμονία.Σφαγές, καταστροφὲς πόλεων (π.χ. Μῆλος, Μυτιλήνη), στυγνὴ ἐπιβολὴ συμμάχων
Τὸ «δημοκρατικὸ» πολίτευμα ἔγινε ἐργαλεῖο πολέμου καὶ ἐλέγχου
🎙️«Γιὰ χάρη τῆς ‘δημοκρατίας’... ἡ Ἀθήνα διέπραξε ἐγκλήματα ποὺ θὰ ζήλευαν τύραννοι.»




«Τὸ 416 π.Χ., ἡ Ἀθήνα ἐπιτέθηκε στὴν οὐδέτερη Μῆλο. Ὅταν οἱ Μήλιοι ἀρνήθηκαν νὰ ὑποταχθοῦν, οἱ Ἀθηναῖοι τους κατέσφαξαν: Ὅλους τοὺς ἄντρες, καὶ πούλησαν τὶς γυναῖκες καὶ τὰ παιδιὰ ὡς δούλους.


Ὁ Θουκυδίδης τὸ κατέγραψε ψυχρά. Ἡ ἠθική; Ἐξαφανισμένη.»





🔹 4. Ἡ Μυστικὴ Ἑταιρεία: Οἱ Σικελικὲς Ἐκστρατεῖες

🔊 «Ὁ Ἀλκιβιάδης — χαρισματικὸς ἀλλὰ ἐπικίνδυνος — κατηγορήθηκε γιὰ ἀσέβεια πρὶν τὴν ἐκστρατεία στὴ Σικελία.
Πολλοὶ πίστευαν ὅτι ἀνῆκε σὲ μυστικὴ ὁμάδα ποὺ γελοιοποιοῦσε τὰ Μυστήρια τῆς Ἐλευσίνας.

Ἡ Ἀθήνα τὸν ἐξόρισε, καὶ τελικὰ πρόδωσε τὴν πόλη.

Οἱ μυστικὲς τελετὲς καὶ ἡ πολιτικὴ συνωμοσία συνδέθηκαν μὲ τὴ μεγαλύτερη

καταστροφὴ τοῦ πολέμου.»
Ποιό ἀρχαῖο δικαστήριο θὰ φοβόσουν περισσότερο νὰ δικαστεῖς;»
ΑΛΑΙΟ 4: Ἡ Τυραννία τῶν Δικαστῶν


🎼 Οἱ «δικαστὲς» τῶν 6.000 πολιτῶν εἶχαν τρομακτικὴ δύναμη. Δίκες χωρίς δικηγόρους – με λαϊκή ψήφο.Πολιτικὲς διώξεις μέσῳ τοῦ θεσμοῦ τοῦ ὀστρακισμοῦ.

Ἐκφοβισμός, λαϊκισμὸς καὶ φίμωση τῆς ἀντιπολίτευσης.

🎙️ «Μπορεῖς νὰ εἶσαι ὁ πιὸ ἔντιμος πολίτης. Ἂν ἡ Ἐκκλησία τοῦ Δήμου σὲ μισήσει... σὲ ἐξορίζουν.»



🔹 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3:
"Τὸ πιὸ Περίεργο Δικαστήριο – Οἱ Ἀρχαῖοι Δικαστές"

«Ἀρχαία Ἀθήνα — τὸ λίκνο τῆς δημοκρατίας.

Ἀλλὰ πίσω ἀπὸ τὴ λάμψη τῆς φιλοσοφίας καὶ τῶν ἀγορῶν, ὑπῆρχε ἕνας θεσμὸς ἐξίσου ἐντυπωσιακὸς καί... παράξενος:

Τὰ ἀρχαῖα δικαστήρια. Δίκες χωρὶς δικηγόρους. Δικαστὲς κατὰ χιλιάδες. Ἀποφάσεις ποὺ κρινόντουσαν σὲ μιὰ στιγμὴ — μὲ ἕνα κομμάτι μέταλλο ἢ ἕνα θραῦσμα ἀγγείου.

Ἑτοιμάσου γιὰ μιὰ βουτιὰ στὴ σκοτεινὴ καὶ ταυτόχρονα μοναδικὴ πλευρὰ τῆς ἀθηναϊκῆς δικαιοσύνης.» 

Πῶς λειτουργοῦσαν τὰ ἀρχαῖα δικαστήρια 

🔊  «Σὲ ἀντίθεση μὲ τὸ σημερινὸ σύστημα, στὴν Ἀθήνα δὲν ὑπῆρχαν ἐπαγγελματίες  δικαστές. 

Οἱ ἴδιοι οἱ πολῖτες δίκαζαν.   

Καὶ ὅταν λέμε "πολῖτες" — ἐννοοῦμε ἑκατοντάδες, ἀκόμα καὶ χιλιάδες ἄτομα! 

Οἱ δίκες γίνονταν δημόσια, πολλὲς φορὲς στὴν ὕπαιθρο, καὶ μποροῦσαν νὰ κριθοῦν μέσα σὲ λίγες ὧρες. 

Δὲν ὑπῆρχε "τυπικὴ" ποινικὴ διαδικασία ὅπως σήμερα. 

Κατηγορούμενος καὶ κατήγορος... μιλοῦσαν μόνοι τους. Χωρὶς δικηγόρους. 

Ὁ καθένας ἔπρεπε νὰ πείσει τὸ πλῆθος — σὰν νὰ ἔδινε θεατρικὴ παράσταση.» 



Ἠλιαία – Τὸ μεγαλύτερο δικαστήριο τοῦ κόσμου 

🔊

«Ἡ Ἠλιαία ἦταν τὸ πιὸ δημοφιλὲς δικαστήριο. 

Μὲ 6.000 πολῖτες ἐπιλεγμένους κάθε χρόνο μὲ κλήρωση, λειτουργοῦσε σὰν "λαϊκὸς Ἄρειος Πάγος". 

Οἱ Ἠλιαστὲς χωρίζονταν σὲ ἐπί μέρους ὁμάδες ἀνάλογα μὲ τὴν ὑπόθεση. 

Ψήφιζαν μὲ εἰδικὰ μεταλλικὰ ψηφοδέλτια: ἕνα μὲ ἄξονα (γιὰ ἀθώωση) καὶ ἕνα χωρὶς (γιὰ καταδίκη). 

Οἱ ψῆφοι ρίχνονταν σὲ ἀδιαφανὲς δοχεῖο, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦταν τελικό. 

Καμία ἔφεση. Καμία ἀναβολή.» 

🔹  Δίκες χωρὶς δικηγόρους 

🔊«Ἕνα ἀπὸ τὰ πιὸ περίεργα στοιχεῖα τῆς ἀρχαίας ἀθηναϊκῆς δικαιοσύνης: 

       Οὔτε συνήγοροι, οὔτε ἐπαγγελματίες νομικοί. 

      Ὁ καθένας ἔπρεπε νὰ ἑτοιμάσει καὶ νὰ ἐκφωνήσει μόνος του τὸν λόγο του. 

      Δὲν μποροῦσε νὰ ξεπεράσει τὸ χρονικὸ ὅριο — τὸ ὁποῖο μετροῦσε... μιὰ κλεψύδρα. 

      Πολλοὶ κατηγορούμενοι κατέφευγαν σὲ λογογράφους, ὅπως ὁ Λυσίας. 

      Αὐτοὶ ἔγραφαν γιὰ λογαριασμὸ τῶν πολιτῶν — μὲ στόχο νὰ συγκινήσουν καὶ νὰ                    πείσουν. 

       Ἦταν περισσότερο ρητορικοὶ μονομάχοι παρὰ νομικοί.» 


           Ἄρειος Πάγος – Τὸ παλαιότερο δικαστήριο 

🔊«Ὁ Ἄρειος Πάγος, τοποθετημένος στὸν ὁμώνυμο λόφο, δίκαζε κυρίως ἐγκλήματα           φόνου. 

Εἶχε παλαιότερη προέλευση ἀπὸ τὴ δημοκρατία καὶ ἀποτελοῦσε ἐλιτίστικο σῶμα. 

Οἱ δίκες ἐδῶ ἦταν πιὸ αὐστηρές, μὲ νυχτερινὲς διαδικασίες καὶ τυπικότητα. 

Ὁ μῦθος λέει ὅτι ὁ Ἄρειος Πάγος δίκασε ἀκόμα καὶ τὸν θεὸ Ἄρη γιὰ φόνο. 

Ἕνα δικαστήριο μὲ θεϊκὴ προέλευση καί... ἀνθρώπινη τραγικότητα.» 

 🔊 «Ἴσως ἡ πιὸ ἰδιαίτερη μορφὴ "δίκης" ἦταν ὁ ὀστρακισμός. 

Κάθε χρόνο, οἱ πολῖτες μποροῦσαν νὰ ἐξορίσουν ὁποιονδήποτε γιὰ 10 χρόνια — χωρὶς δίκη, χωρὶς κατηγορία. 

Ψήφιζαν γράφοντας τὸ ὄνομα σὲ θραῦσμα ἀγγείου: τὸ "ὄστρακο". 

Ἂν συγκεντρώνονταν 6.000 ψῆφοι, ὁ πολίτης ἔφευγε — ἀκόμα κι ἂν δὲν εἶχε κάνει τίποτα! 

Ἦταν μέτρο πρόληψης κατὰ τῆς τυραννίας. Ἀλλὰ καὶ ἐργαλεῖο πολιτικῆς ἐξόντωσης.» 

«Ὁ Ἄρειος Πάγος, τοποθετημένος στὸν ὁμώνυμο λόφο, δίκαζε κυρίως ἐγκλήματα φόνου. 

Εἶχε παλαιότερη προέλευση ἀπὸ τὴ δημοκρατία καὶ ἀποτελοῦσε ἐλιτίστικο σῶμα. 

Οἱ δίκες ἐδῶ ἦταν πιὸ αὐστηρές, μὲ νυχτερινὲς διαδικασίες καὶ τυπικότητα. 

Ὁ μῦθος λέει ὅτι ὁ Ἄρειος Πάγος δίκασε ἀκόμα καὶ τὸν θεὸ Ἄρη γιὰ φόνο. 

Ἕνα δικαστήριο μὲ θεϊκὴ προέλευση καί... ἀνθρώπινη τραγικότητα.» 



 Διάσημες δίκες & περίεργα περιστατικά 

Ἡ Δίκη καὶ Ἐκτέλεση τοῦ Σωκράτη 

 . Ἡ δολοφονία τοῦ Σωκράτη 

🔊  «Ὁ φιλόσοφος ποὺ δίδαξε τὴν κριτικὴ σκέψη... καταδικάστηκε ἀπὸ τοὺς ἴδιους τοὺς πολῖτες. καταδικάστηκε γιὰ "διαφθορὰ τῆς νεολαίας" καὶ "ἀσέβεια πρὸς τοὺς θεούς". 

🔊   «Ἡ πιὸ διάσημη δίκη; Τοῦ Σωκράτη, τὸ 399 π.Χ. 

Καταδικάστηκε ἀπὸ 500 πολῖτες γιὰ "ἀσέβεια" καὶ "διαφθορὰ τῶν νέων". 

Ἄλλες περιπτώσεις περιλάμβαναν: 

  • Δίκες γιὰ "κλοπὴ σύκων" 

  • Κατηγορίες γιὰ μαγεία ἢ βλασφημία 

  • Δίκες μεταξὺ φίλων καὶ συγγενῶν 

    Ἡ ἀρχαία ἀθηναϊκὴ κοινωνία εἶχε ἐμμονὴ μὲ τὴν ἰσότητα — ἀλλὰ καὶ μὲ τὴν τιμωρία.» 

  • Ὁ Σωκράτης Ἡ ἀθηναϊκὴ δημοκρατία ἐξάλειφε τὴ διαφορετικὴ σκέψη. 

  • Τὸ αἴσθημα ἀνασφάλειας μετὰ τὸν Πελοποννησιακὸ Πόλεμο ὁδήγησε σὲ μιὰ κοινωνία διχασμένη. 

  • 🎙️«Ἡ πόλη ποὺ γέννησε τὴ φιλοσοφία... ἐκτέλεσε τὸν μεγαλύτερο φιλόσοφό της.» 

  • Γιατί; Γιατί τόλμησε νὰ ἀμφισβητήσει. 

Ἡ "δημοκρατία" τῆς Ἀθήνας δὲν ἄντεχε τὴ διαφορετικὴ ἄποψη. 

Ἦταν δημοκρατία ἢ ὀχλοκρατία;» 


 

ἀρχαῖοι Ἀθηναῖοι δὲν εἶχαν ἀνάγκη ἀπὸ δικηγόρους, δικαστικὰ μέγαρα ἢ ἔφεση. 

Συμπέρασμα 

Εἶχαν τὸν λόγο, τὴν πειθὼ καὶ τὴ δημοκρατία — ὅσο κι ἂν ἦταν ἀτελής. 
Τὸ σύστημά τους ἦταν παράξενο, σκληρό, καὶ συχνὰ ἄδικο. 
Ἀλλὰ γιὰ πρώτη φορὰ στὴν ἱστορία, ὁ λαὸς εἶχε λόγο στὴ Δικαιοσύνη. 
Καὶ αὐτὸ τὸ "παράξενο δικαστήριο" ἄφησε τὸ ἀποτύπωμά του στοὺς αἰῶνες. 

 

: Ὁ Χρυσὸς τῆς Λαυρεωτικῆς – Πλοῦτος μὲ αἷμα

🎼 


  • Περιγραφή της εκμετάλλευσης των μεταλλείων του Λαυρίου.

  • Χρήση δούλων – κυρίως Σκύθες, Θρᾶκες καὶ ἄλλοι λαοί – ὑπὸ ἀπάνθρωπες συνθῆκες. 

  • 20.000 δοῦλοι στὰ ὀρυχεῖα. 



  • Ὁ πλοῦτος ποὺ χρηματοδότησε τὸν Παρθενῶνα καὶ τὸν ἀθηναϊκὸ στόλο βασίστηκε σὲ σκλαβιὰ καὶ ἀνθρώπινη ἐκμετάλλευση. 

🎙️     «Ὁ Παρθενῶνας ἴσως δὲν θὰ ὑπῆρχε... χωρὶς τὸν θάνατο χιλιάδων ψυχῶν στὸ σκοτάδι τῆς γῆς.» 

  • Οἱ γυναῖκες ἦταν ἀποκλεισμένες ἀπὸ τὴν πολιτικὴ καὶ τὴν παιδεία. 

  • Ζοῦσαν σὲ ξεχωριστοὺς χώρους τοῦ σπιτιοῦ. 

  • Πλήρης ἐξάρτηση ἀπὸ ἄνδρες συγγενεῖς – ἀκόμα καὶ ἡ περίφημη Ἀσπασία θεωροῦνταν «ἑτερόδοξη».

🎙️


«Ἡ πόλη ποὺ λάτρεψε τὴν Ἀθηνᾶ... περιφρονοῦσε τὶς ἀληθινὲς Ἀθηναῖες.»

ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Ἡ Ἀλήθεια Ποὺ Πρέπει νὰ Λέμε 

 🎙️«Δὲν λέμε αὐτὴ τὴν ἱστορία γιὰ νὰ καταδικάσουμε τὴν Ἀθήνα. Τὴν λέμε γιὰ νὰ τὴ γνωρίσουμε ὅπως πραγματικὰ ἦταν.

 Μὲ φῶς καὶ σκιές. Μὲ δόξα... καὶ ἐνοχές.

 Γιατί μόνο τότε, ἡ Ἱστορία γίνεται Δάσκαλος, κι ὄχι ἁπλᾶ Μῦθος.»

🔹 Πῶς τὸ ἀπέκρυψαν; 

🔊«Ἡ Ἀθήνα ἔμεινε στὴν ἱστορία ὡς τὸ λίκνο τοῦ πολιτισμοῦ.

Ἀλλὰ τὸ ἀφήγημα γράφτηκε ἀπὸ φιλο-Ἀθηναίους: τὸν Πλάτωνα, τὸν Ξενοφῶντα, ἀκόμα καὶ τὸν Θουκυδίδη.

Τὰ "κακῶς κείμενα" καλύφθηκαν, παραλείφθηκαν ἢ ἐξηγήθηκαν μὲ σοφιστεῖες.

Οἱ νικητὲς γράφουν τὴν ἱστορία. Καὶ στὴν περίπτωση τῆς Ἀθήνας... ἤξεραν νὰ γράφουν καλά.» 

🔹  Συμπέρασμα 

🔊«Ἡ Ἀθήνα ἦταν σπουδαία, ἀλλὰ καὶ ἀντιφατική.

Φώτισε τὸν κόσμο... ἀλλὰ εἶχε κι ἐκείνη τὶς σκιές της. 

🔔  θὲς νὰ μάθεις τὴν ἀλήθεια πίσω ἀπὸ τὸν μῦθο, κάνε ἐγγραφὴ τώρα. 

Ποιά ἀπὸ αὐτὲς τὶς ἀλήθειες σοῦ φάνηκε πιὸ σοκαριστική; 

Ἂν σοῦ ἄρεσε αὐτὸ τὸ ταξίδι, κάνε ἐγγραφὴ καὶ γράψε στὰ σχόλια:


Τετάρτη 16 Απριλίου 2025

ΑΠΟΚΡΙΕΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

ΑΠΟΚΡΙΕΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ




Εἶναι γνωστό ὅτι διάφορες αποκριάτικες ἐκδηλώσεις ποῦ γίνονται αὐτή την ἐποχῆ σε πολλά μέρη σχετίζονται, ἄλλοτε περισσότερο καί ἄλλοτε λιγότερο, με πανάρχαια θρησκευτικά δρώμενα ποῦ ἀνάγονται στήν ἀρχαιότητα Τις συναντοῦμε, π.χ., στὴ θρησκεία των Βαβυλωνίων, των Αἰγυπτίων, των Ἑλλήνων, των Ρωμαίων, ὅπως καί σε λαούς πρωτόγονους καί λιγότερο πολιτισμένους. Κύρια γνωρίσματά τους εἶναι οἱ μεταμφιέσεις των συμμετεχόντων σε αὐτές ποῦ καλύπτουν τα πρόσωπά τους με μάσκες, συνήθως δύσμορφες, οἱ θορυβώδεις χοροί με τραγούδια καί αἰσχρολογίες, ἡ οἰνοποσία κ.ά.

Ὁρισμένοι λαοί εἶχαν ἐνσωματώσει τέτοια στοιχεῖα σε τελετουργίες σχετικές με την ἔναρξη της νέας χρονιᾶς ἀποβλέποντας στό νὰ εἶναι εὐνοϊκή γι' αὐτούς Ἄλλοι πάλι τα συμπεριέλαβαν σε τελετές σχετικές με την ἄνοιξη καὶ προσδοκοῦσαν νὰ πετύχουν μ' αὐτά πλούσια σοδειά καὶ καλά γεννήματα. Πρωτόγονες κοινωνίες τα συσχέτιζαν με ποικίλες μαγικές δοξασίες. Ἀπὸ τις γιορτές της Ἑλληνορωμαϊκῆς ἀρχαιότητας ἀρκετές εἶναι αὐτές ποῦ παρουσιάζουν ὁμοιότητες με σύγχρονες ἀποκριάτικες ἐκδηλώσεις, ὅπως π.χ. διάφορες γιορτές του Διονύσου, τα Σατουρνάλια, τα Βακχανάλια, τα Λουπερκάλια, οἱ Καλένδες.

Θὰ ἀναφερθῶ στὰ Λουπερκάλια, γιὰ τα ὁποία ὁ Ν. Πολίτης πίστευε ὅτι παρουσιάζουν τις περισσότερες ὁμοιότητες Ἐπρόκειτο γιὰ μία γιορτή ποῦ σχετικά γρήγορα ἔχασε τον θρησκευτικό της χαρακτῆρα καὶ μεταμορφώθηκε σε μία καθαρά λαϊκή διασκέδαση ποῦ ἱκανοποιοῦσε καὶ τα δεισιδαιμονικά ἔνστικτα των πιστῶν της. Το ὄνομα τους το ὀφείλουν στόν θεό Λούπερκο, ἕναν θηριόμορφο εὐεργετικό δαίμονα της βλάστησης καὶ της εὐγονίας, ἰδιαίτερα ἀγαπητό σε ἀγρότες καὶ βοσκούς.

Τον λάτρευαν σε μία σπηλιά στίς ὑπώρειες του Παλατινού λόφου στὴ Ρώμη ὅπου, σύμφωνα με την παράδοση, μία λύκαινα εἶχε θηλάσει τους μυθικούς δίδυμους ἱδρυτές της πόλης Ρέμο καὶ Ρωμύλο. Τα Λουπερκάλια μεταξύ ἄλλων περιελάμβαναν θυσία, κυρίως με κατσίκια καὶ κριάρια, κοινή συνεστίαση ὅλων των μελῶν του

σωματείου ποῦ ἦταν ἐπιφορτισμένο με τή λατρεία του θεοῦ (Λούπερκοι), καθώς καὶ ὁδοιπορία των τελευταίων στοὺς δρόμους της Ρώμης.

Ξεκινοῦσαν ἀπό τή σπηλιά του θεοῦ τους καὶ κατέληγαν πάλι σ' αὐτήν ἔχοντας διασχίσει διάφορα τμήματα της πόλης, ἀπό τα ὁποία, σύμφωνα με την παράδοση, εἶχαν περάσει καὶ οἱ μυθικοί δίδυμοι ἱδρυτές της. Οἱ Λούπερκοι ἔτρεχαν γυμνοί φορῶντας μόνο το δέρμα των θυσιασθέντων θυμάτων τους καὶ ἔχοντας στό κεφάλι τους ἕνα στεφάνι.

Κρατῶντας μαστίγια καμωμένα ἀπό λουριά ποῦ εἶχαν κοπεῖ ἀπό τα δέρματα των ζώων ποῦ εἶχαν προσφέρει στόν θεό τους, κτυποῦσαν καθ' ὁδόν ὅσους συναντοῦσαν καὶ κυρίως γυναῖκες Προτιμοῦσαν τους γλουτούς τους, ἀφοῦ πίστευαν ὅτι με τον τρόπο αὐτόν τις καθιστοῦσαν γόνιμες μητέρες. Η ὅλη γιορτή εἶχε φτάσει σε ἀκρότητες, πρᾶγμα ποῦ ἀνάγκασε τον Αὔγουστο νὰ πάρει μέτρα. Ἀπαγόρευσε τή συμμετοχή σ' αὐτή παιδιῶν καὶ ἐφήβων, ἐνῶ ἡ πομπή των Λουπέρκων ὑποχρεωτικά ἔπρεπε νὰ συνοδεύεται ἀπό σῶμα ἱππέων ποῦ ἐπέβλεπε ὥστε τα τυχόν ἔκτροπα νὰ μήν ξεπερνοῦν κάποια ὅρια

Ἐν κατακλεῖδι τα Λουπερκάλια ἦταν μία γιορτή ἀγροτική καὶ ποιμενική ποῦ ἀποσκοπούσαμε νὰ συνδράμει στὴν εὐφορία της γῆς καὶ στὴ γονιμότητα των ἀνθρώπων καὶ των ζώων, ἐνῶ συγχρόνως βοηθοῦσε καὶ στὴν κάθαρση της πόλης. Ἔχοντας βαθιές ρίζες καὶ ἀπήχηση στίς λαϊκές μᾶζες συνέχισε νὰ εἶναι ἀγαπητή καὶ μετά την ἐπικράτηση του χριστιανισμοῦ ἀκόμη καὶ ἀνάμεσα σε πιστούς του Ναζωραίου!

Σίγουρα εἶναι ἀξιοθαύμαστο το πώς τέτοια πανάρχαια δρώμενα ἀπέζησαν ὥς τις μέρες μας ἀκόμη καὶ σε λαούς με ὑψηλό πολιτισμικό ἐπίπεδο Πολύ περισσότερο μάλιστα ἀφοῦ οἱ θρησκεῖες ποῦ ἐπικράτησαν, ὅπως π.χ. ὁ χριστιανισμός, προσπάθησαν με κάθε μέσο νὰ ἐξαφανίσουν τις «εἰδωλολατρικές» αὐτές τελετές. Κάτι ποῦ τελικά δέν ἔγινε κατορθωτό. Ἔτη Δύση μάλιστα ἔχουμε περιπτώσεις ποῦ ἡ ἐπίσημη Ἐκκλησία ἐνίσχυσε, συνέδραμε καὶ συμμετεῖχε ἐνεργά σε τέτοιες ἐκδηλώσεις, προκειμένου νὰ εὐθυγραμμιστεῖ με τή λαϊκή θέληση καὶ νὰ ἐξυπηρετήσει σκοπιμότητες! Ἐπέζησαν ἔτσι τα ἔθιμά αὐτά ἐπειδὴ εἶναι βαθιά ριζωμένα στὴν ἀνθρώπινη φύση.

Πρόκειται γιὰ γιορτές ποῦ ἀρχικὰ

ἀποσκοποῦσαν στὴ διαιώνιση της ἴδιας της ζωῆς, ἐνῶ ἀργότερα περιεβλήθησαν καὶ με κοινωνικά ὁράματα Τα Saturnalia π.χ., μία γιορτή με ἀνάλογες ἐκδηλώσεις, ἦταν ἀφιερωμένη στόν θεό Saturnus, τον ἀντίστοιχο του Ἑλληνικοῦ Κρόνου, τον θεό του χρυσοῦ αἰῶνα, στὴ διάρκεια του ὁποίου δέν ὑπῆρχε ταξική διαφοροποίηση, δέν ὑπῆρχαν δοῦλοι, δέν ὑπῆρχε ἀτομική ἰδιοκτησία Ἔτσι καὶ στὴ γιορτή του, ποῦ ἔφτασε νὰ διαρκεῖ ἀκόμη καὶ ἑπτά ὁλόκληρες μέρες, ἐπικρατοῦσε πραγματική ἰσότητα

Οἱ κρατοῦντες, οἱ πλούσιοι, οἱ φτωχοί, οἱ δοῦλοι, ἐξαφάνιζαν κάθε ἐξωτερικό διακριτικό τους γνώρισμα καὶ συμπεριφέρονταν ὅλοι ὥς ἰσότιμοι Ὅσο διαρκοῦσε ὁ ἑορτασμός της, ἀπαγορευόταν κάθε τι ποῦ θά μποροῦσε νὰ προκαλέσει λύπη, σταματοῦσαν οἱ πολεμικές ἐπιχειρήσεις καὶ οἱ δίκες στὰ δικαστήρια, καταδικασμένοι ἔπαιρναν ἀμνηστία, ἀποφυλακίζονταν δοῦλοι Τέτοιες γιορτές δέν ξεχνιοῦνται Ἀλλὰ ἀκόμη καὶ σήμερα, ἀποτελοῦν ζωογόνες ψυχαγωγικές δυνάμεις καὶ ἡ ψυχαγωγία, ὥς κοινωνική ἀνάγκη, δύσκολα παραμερίζεται.



Σάββατο 11 Ιανουαρίου 2025

Το γὰρ πολύ του ἔρωτος.. γεννᾶ παραφροσύνη καί κατάρες καί κακατάδεσμους. Οἱ κατάρες του ερωτικού πάθους στήν Ἀρχαία Ἑλλάδα

 



             Κατάρες καὶ βουντοῦ στὴν Ἀρχαία Ἑλλάδα; Κι ὅμως ὑπῆρχαν


Ὁ ἀρχαῖος κόσμος ἦταν γεμᾶτος ἀπὸ μαγικὲς δυνάμεις ποὺ δροῦσαν πρὸς ὅλες τὶς κατευθύνσεις. Οἱ κατάρες ἀνῆκαν στὸ χῶρο τῆς μαγείας. Τὰ μέσα ποὺ χρησιμοποιοῦσαν γιὰ νὰ πραγματοποιήσουν τὶς κατάρες τους...

Πέμπτη 2 Ιανουαρίου 2025

«Οἱ Βισάλτες καὶ ἡ περιοχή τῆς Βισαλτίας στὴν ἀρχαιότητα»

 ΒΙΣΑΛΤΕΣ






Οἱ Βισάλτες ἦταν ἀρχαῖος λαός της ἀνατολίτικής Μακεδονίας, ποὺ ἔζησε στὰ δυτικά του ποταμοῦ Στρυμόνα, Θρακικής καταγωγῆς. Ὁ Ἡρόδοτος ἀναφέρει γιὰ την περιοχή «Εἴη δέ Παιονίη ἐπὶ τῷ Στρυμόνι ποταμῷ πεπολισσμένη» (Ἡροδ Υ,13).

Ὁ Βισάλτης ἦταν γιὸς του Ἥλιου καὶ της Γῆς, ἀπὸ τον ὁποῖο πῆρε καὶ το ὄνομα της ἡ χώρα. Πατέρας της Θεοφανώς, ἡ ὁποία με μορφή προβάτου, συνέλαβε ἀπὸ τον Ποσειδῶνα, ποὺ καὶ αὐτὸς εἶχε πάρει μορφή κριαριοῦ, τον κριό ποὺ ἔδωσε το χρυσόμαλλο δέρας τῶν Ἀργοναυτῶν. Γι’ αὐτό ἡ Θεοφανώ λέγεται καὶ Βισαλτίς.

Ὁ λαός αὐτὸς, ἐκτὸς ἀπὸ τον Ἡρόδοτο, ἀναφέρεται καὶ ἀπὸ τον Θουκυδίδη, τον Διόδωρο, τον Πλίνιο καὶ τον Πλούταρχο.



                                             Amazon

Ἡ ἀρχαία Βισαλτία ἀνῆκε στὸ χῶρο της ἀρχαίας Μακεδονίας, μεταξύ του ὄρους Βερτίσκος ποὺ ἦταν το δυτικό της σύνορο, καὶ του Στρυμόνα καὶ της Κερκινίτιδος λίμνης, ποὺ ἦταν το ἀνατολικό. Βρίσκεται, δηλαδή, στὸ γεωγραφικό χῶρο ποὺ περιλαμβάνεται σήμερα ἡ περιοχή της Νιγρίτας καὶ του Σοχοῦ.

Το 490 π.Χ., κατά την ἐκστρατεία τῶν Περσῶν ἐναντίον της Ἑλλάδος, ὁ βασιλιάς της Βισαλτίας μὴ θέλοντας ν’ ἀκολουθήσει τους βαρβάρους, ἔφυγε στὴ Ροδόπη, στοὺς δὲ γιοὺς του ἀπαγόρευσε νὰ ἐκστρατεύουν κατά της Ἑλλάδος στὸ πλευρό των Ἀσιατῶν ἐπιδρομέων. Αὐτοί ὅμως δὲν ἄκουσαν την συμβουλή του πατέρα τους, καὶ ἀκολούθησαν τους βαρβάρους.

‘Ὅταν μετά τὴ φυγή τῶν Περσῶν ὁ βασιλιάς ἐπανῆλθε καὶ βρῆκε τους γιοὺς του σώους καὶ ἀβλαβεῖς, αὐτοτυφλώθηκε.

Ἀπὸ το 479 π.Χ. ἡ Βισαλτία κατακτήθηκε ἀπὸ τον Ἀλέξανδρο τον Α’. Ἀργότερα ὁ Περικλῆς ἔστειλε 1000 Ἀθηναίους ἀποίκους, οἱ ὁποῖοι συνέβαλαν πολύ στὸν ἐκπολιτισμό των Βισαλτῶν. Στὴ μάχη της Πύδνας το 168 π.Χ., στὴν ὁποία κρίθηκε ἡ τύχη της Μακεδονίας, οἱ Βισάλτες πολέμησαν στὸ πλευρό του Περσέα.

Τόσο πολύ διακρίθηκαν γιὰ την ἀνδρεία τους, ὥστε ὁ Περσέας μετά την ἡττᾶ του, τότε μόνο ἀπελπίστηκε τελείως, ὅταν τον ἐγκατέλειψαν καὶ οἱ “ἀνδρεῖοι Βισάλτες”.

Ἡ ἐπαρχία αὐτή, ἄν καὶ εἶχε μικρή ἐκτάσει κατά την ἀρχαιότητα, ἐν τούτοις περιεῖχε πολλές πόλεις, οἱ ὁποῖες συχνά μνημονεύονται ἀπὸ τους ἀρχαίους συγγραφεῖς: ἡ Ἄργιλος, το Κερδύλιο, ἡ Βισαλτία, πρωτεύουσα της χώρας, οἱ Καλλίτεραι, ἡ ὀρεσκία, ἡ Εὐπορία, ἡ Βέργα καὶ ἡ ‘Ὄσσα.

Η πιὸ ἐπίσημη ἀπὸ τις παραπάνω πόλεις ἦταν ἡ Ἄργιλος, ποὺ σύμφωνα με τὴ μαρτυρία τῶν ἀρχαίων κτίσθηκε ἀπὸ τους Θρᾶκες, τους πρώτους κατοίκους της χώρας, σε χρόνο ἄγνωστο, ἀποικίστηκε ὅμως ἀπὸ τους Ἀνδρίους συγχρόνως με τα Στάγειρα της Χαλκιδικής, γύρω στὰ μέσα της 7ης ἑκατονταετηρίδας.

Μετά τὴ φυγή τῶν Θρακῶν καὶ τον ἀποικισμό τῶν Ἀνδρίων, ἡ Ἄργιλος ποὺ εἶχε παραμείνει ἐλεύθερη καὶ αὐτόνομη ἀπὸ το 655π.Χ. μέχρι την ἐκστρατεία του Ξέρξη (480 π.Χ.), ὑπέκυψε καὶ αὐτή στὸ κράτος του. Μετά ἀπὸ την ἡττᾶ καὶ τὴ φυγή του συμπεριλήφθηκε στὶς συμμαχικές πόλεις της Ἀθήνας.

Ἀργότερα ὅμως, ἀποστάτησε ἀπὸ τους Ἀθηναίους καὶ διευκόλυνε το στρατηγό των Λακεδαιμονίων νὰ καταλάβει την Ἀμφίπολη. Ἀργίλιος ἦταν ὁ ἄντρας ποὺ πρόδωσε τον Παυσανία στοὺς Σπαρτιᾶτες, ὁ ὁποῖος ὅταν στάλθηκε σὰν γραμματοκομιστής στὸν Ἀρτάβαζο ἀποσφράγισε τις ἐπιστολές καὶ κατήγγειλε την προδοσία στοὺς Ἐφόρους.

Οἱ Βισάλτες ἦταν Θρᾶκες στὴν καταγωγή.

Εἶχαν ἀνεπτυγμένη την θρησκευτικότητα, δημιούργησαν θρησκευτικές ἰδέες καὶ ἦταν ἐργατικοί, πρᾶγμα ποὺ μαρτυρεῖται ἀπὸ τον πλοῦτο ποὺ ἀπέκτησαν.

Εἶχαν, ἐπίσης, ἀνεπτυγμένη την ἀγάπη τους πρὸς τὴ πατρίδα. Παρόλα αὐτὰ, ἦταν εἰρηνικός λαός.

Ὅμως, ὅπως ὅλοι οἱ Θρᾶκες, δὲν εἶχαν συναίσθηση της κοινωνικότητας καὶ της κρατικῆς ἑνότητας, ἔτσι ὥστε το κράτος τους νὰ ἔχει τὴ δύναμη νὰ ἐπιβιώσει καὶ νὰ ἀντισταθεῖ στοὺς ποικίλους ἐχθρούς της περιοχῆς καὶ κυρίως τους Μακεδόνες.

Το πολίτευμα της περιοχῆς ἦταν ἡ Βασιλεία καὶ ὁ βασιλιάς ἦταν ὁ ἀπόλυτος δεσπότης.

Οἱ βασιλεῖς ἦταν φορεῖς της ὑπέρτατης ἐξουσίας καὶ συμπεριφέρονταν πρὸς τους ὑπηκόους τους χωρίς νὰ δίνουν σε κανένα συλλογικό ὄργανο λόγο των πράξεων τους καὶ μάλιστα, οἱ πράξεις τους εἶχαν τὴ σφραγῖδα της ἀγριότητας.

Ἀργότερα ὅταν ὑποτάχθηκαν στοὺς Μακεδόνες (479 π.Χ.) διατήρησαν την αὐτονομία τους ἀπὸ τον ἴδιο το βασιλιά. Μόνο το 342π.Χ. καταργεῖται ἡ αὐτονομία τῶν λαῶν της Θράκης.

Δύο εἶναι οἱ κεντρικοί πόλοι γύρω ἀπὸ τους ὁποίους στρέφεται ἡ ζωή των Βισαλτῶν καὶ ἡ προσπάθειά

τους πρὸς την πρόοδο καὶ την πολιτιστική ἀνάπτυξη.

Ὁ Στρυμόνας ποὺ λατρευόταν ὡς θεός, θεωροῦνταν θεϊκό δῶρο καὶ το λίκνο των Μαινάδων το Παγγαίω, ἀποτελεῖ το κέντρο της αἰνιγματικῆς λατρείας του Διονύσου. Χαρακτηριστικά γνωρίσματα ποὺ συνέθεταν το χρῶμα της κοινωνικῆς ζωῆς τῶν Βισαλτών, ἦταν ὅτι παρεῖχαν ἐλευθερία στὶς γυναῖκες πρὶν ἀπὸ το γάμο, ἐνῶ ἀπαιτοῦσαν πίστη ἀπὸ αὐτὲς ὅταν τις παντρεύονταν.

Ἐκτὸς ἀπὸ αὐτό, εἶχαν τὴ συνήθεια νὰ πουλοῦν ὡς δούλους τα παιδιά τους καὶ νὰ ἐξαγοράζουν τις γυναῖκες τους με πολλά χρήματα ἀπὸ τους γονεῖς τους.

Χρησιμοποιοῦσαν πολύ τον οἶνο ποὺ ἦταν το ἱερὸ ποτό του θεοῦ Διονύσου. Καλλιεργοῦσαν τα ἀμπέλια καὶ τα δημητριακά ἐνῶ ἀσχολοῦνταν με την κτηνοτροφία, την ὑλοτομία καθώς καὶ την ἐξόρυξη χρυσοῦ καὶ ἀργύρου ἀπὸ τα ὀρυχεῖα, ποὺ τους ἔκανε πολύ πλούσιους. Πολύ διαδεδομένη ἦταν καὶ η καλλιέργεια της ἐλιᾶς.





                                            amazon



Σάββατο 28 Δεκεμβρίου 2024

Γιόρταζαν οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες την Πρωτοχρονιά;Ἕνα ἐρώτημα ποῦ ἡ ἀπάντηση του ἔχει σίγουρα ἐνδιαφέρον


Πρέπει κατ’ ἀρχὰς νὰ εἰπωθεῖ ὅτι οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες δὲν φαίνεται νὰ γιόρταζαν την Πρωτοχρονιά.
Γι’ αὐτούς μεγαλύτερη σημασία εἶχε ἡ ἀρχὴ κάθε μῆνα ποῦ ὀνομαζόταν νουμηνία.

Στήν Ἀθήνα, ὡστόσο, μία ἐπιγραφική μαρτυρία μας πληροφορεῖ γιὰ μία θρησκευτική τελετή ποῦ γινόταν στὴν ἀρχὴ του νέου ἔτους ἢ, σωστότερα, την τελευταία ἡμέρα του ἀπερχομένου, ἀφοροῦσε ὅμως περιορισμένο ἀριθμὸ ἀτόμων.

Ἐπρόκειτο γιὰ μία θυσία τῶν ἀπερχόμενων ἀξιωματούχων στὸν Δία Σωτῆρα καὶ την Ἀθηνᾶ Σωτῆρα καὶ ἀπέβλεπε στὴν ἐξασφάλιση της εὔνοιας τῶν θεῶν αὐτῶν γιὰ τὴ νέα χρονιά.

Μόλις στὰ ρωμαϊκά χρόνια καὶ κάτω ἀπὸ την ἐπίδραση της ἴδιας της Ρώμης ἄρχισέ ὁ ἑορτασμός της Πρωτοχρονιάς, ὁ ὁποῖος ἐπεκτάθηκε σε ὅλη την ἐπικράτεια της ρωμαϊκῆς αὐτοκρατορίας, ἑπομένως καὶ στὸν ἑλληνικό χῶρο.

Ἦταν ὁ Ἰούλιος Καίσαρας ποῦ το 46 π.Χ. καθιέρωσε την 1η Ἰανουαρίου ὡς ἀρχὴ του ἔτους, κάτι ποῦ ἔκτοτε γνώρισε εὐρεῖα διάδοση στὴ Δύση με λιγοστές καὶ περιορισμένες τοπικά καὶ χρονικά ἐξαιρέσεις, ὅπως π.χ. στὴν ἐποχῆ του Καρόλου του Μεγάλου (ὁ τελευταῖος ἐπειδή συνέβη νὰ ἀνεβεῖ στὸν θρόνο τα Χριστούγεννα του 800 μ.Χ. ὅρισε γιὰ την ἐπικράτειά του ὥς ἀρχὴ του χρόνου τις 25 Δεκεμβρίου.)

Στὸν Ἰούλιο Καίσαρα καὶ στὶς γνώσεις του περίφημου ἀστρονόμου ἀπὸ την Ἀλεξάνδρεια Σωσιγένη, τὴ συνδρομή του ὁποίου εἶχε ζητήσει, ὀφείλουμε καὶ την προσαρμογή του ἔτους στὴ διάρκεια της περιστροφῆς της Γῆς γύρω ἀπὸ τον Ἥλιο. Η σειρά των μηνῶν ποῦ ἰσχύουν σήμερα, ἡ διάρκεια καὶ οἱ ὀνομασίες τους ὀφείλονται ἐν πολλοῖς στὴ διορατικότητα του ρωμαίου στρατηλάτη καὶ πολιτικοῦ.

Στήν ἀρχαία Ἑλλάδα το ἔτος το ἀποτελοῦσαν δώδεκα σεληνιακοί μῆνες, οἱ ὁποῖοι εἶχαν συνήθως 29 καὶ 30 ἡμέρες ἐναλλάξ (πρόκειται για τους «κοίλους» καὶ «πλήρεις» μῆνες, ἀντίστοιχα, τῶν Ἀρχαίων). Τα ὅρια κάθε μῆνα τα σηματοδοτοῦσε ἡ ἐμφάνιση δύο νέων φεγγαριῶν, ἑπομένως ἡ διάρκειά του ἦταν περίπου 29 ½ ἡμέρες.


Ὡστόσο ἡ καθιέρωση ἑνὸς ἔτους 354 ἡμερῶν δημιουργοῦσε πρόβλημα καὶ, ἄν δέν λαμβάνονταν μέτρα, συνεχῶς θὰ διογκωνόταν, ἀφοῦ ἕνα ἡλιακό ἔτος ἔχει 365 ἥμερες.

Γιὰ νὰ ἐκμηδενίσουν τὴ διαφορά αὐτὴ πρόσθεταν κατά διαστήματα, συνήθως ἀνὰ διετία, ἕναν ἐμβόλιμο μῆνα διάρκειας περίπου 22-23 ἡμερῶν. Πιθανότατα οἱ Ἕλληνες χρησιμοποίησαν ἡμερολογιακό ἔτος 12 μηνῶν περίπου τον 8ο αἱ. π.Χ., ἀφοῦ μνεία της ὕπαρξής του ἐντοπίζεται στὸν Ἡσίοδο, ἄν καὶ ὁρισμένοι ἀμφισβητοῦν την ἀξία της μαρτυρίας αὐτῆς.

Πρέπει ἐπίσης νὰ ἀναφέρουμε ὅτι ἡ σχέση ἀνάμεσα στὸ ἡμερολογιακό ἔτος καὶ στὶς γιορτές ἦταν γιὰ τους Ἕλληνες στενή, ὅπως ἀποδεικνύεται ἀπὸ το ὅτι τα ὀνόματα τῶν περισσοτέρων μηνῶν τους προέρχονταν ἀπὸ ὀνομασίες γιορτῶν ποῦ τελοῦνταν κατά τους μῆνες αὐτούς.

Οἱ γιορτές αὐτὲς σπάνια σχετίζονται με ἐπεισόδια ἀπὸ τὴ ζωή τῶν ἴδιων τῶν θεῶν (παράδειγμα ὁ μήνας Γαμηλιώνας (Ἰανουάριος), κατά τον ὁποῖο γιορταζόταν ὁ ἱερὸς γάμος του Δία καὶ της Ἤρας, οἱ ἀνθρώπινοι γάμοι θεωροῦνταν ἐπανάληψη του γάμου αὐτοῦ) καὶ συνήθως ἔχουν νὰ κάνουν με τις ἀγροτικές ἀσχολίες ποῦ ἐλάμβαναν χώρα κατά το ἀντίστοιχο χρονικό διάστημα καὶ με τις ὁποῖες ὁ ἄνθρωπος ἐξασφάλιζε τὴ σοδειά του συνεπῶς καὶ την ὕπαρξη καὶ διαιώνισή του.

Το ὅτι σε ἀρκετὰ μέρη του ἀρχαίου ἑλληνικοῦ κόσμου τα ὀνόματα τῶν μηνῶν δὲν σχετίζονται με τις γιορτές των σημαντικότερων θεῶν τους ἀλλὰ συνήθως με αὐτὲς του Ἀπόλλωνα σημαίνει ὅτι στὴν καθιέρωσή τους πρέπει νὰ ἔχει συμβάλει ἀποφασιστικά ἕνα ἱερὸ του θεοῦ αὐτοῦ με πανελλήνια ἀποδοχὴ, ὅπως ἀποδεδειγμένα ἦταν αὐτὸ στοὺς Δελφούς.

Στὸν πίνακα ποῦ ἀκολουθεῖ ἀναλύεται το ἀρχαιοελληνικό ἡμερολόγιο, το ὁποῖο διαφοροποιοῦνταν σε κάθε πόλη:

Οι μήνες και οι αντιστοιχίες τους με τους σημερινούς αναφέρονται παρακάτω:
Εκατομβαίων (30 ημέρες) 16 Ιουλίου – 15 Αυγούστου

Μεταγειτνιών (29 ημέρες) 16 Αυγούστου – 15 Σεπτεμβρίου

Βοηοδρομιών (30 ημέρες) 16 Σεπτεμβρίου – 15 Οκτωβρίου

Πυανεψιών (29 ημέρες) 16 Οκτωβρίου – 15 Νοεμβρίου

Μαιμακτηριών (30 ημέρες) 16 Νοεμβρίου – 15 Δεκεμβρίου

Ποσειδεών (29 ημέρες) 16 Δεκεμβρίου – 15 Ιανουαρίου
                                                                                                                 Γαμηλιών (30 ημέρες) 16 Ιανουαρίου – 15 Φεβρουαρίου

Ανθεστηριών (29 ημέρες) 16 Φεβρουαρίου – 15 Μαρτίου

Ελαφηβολιών (30 ημέρες) 16 Μαρτίου – 15 Απριλίου

Μουνιχιών (29 ημέρες) 16 Απριλίου – 15 Μαϊου

Θαργηλιών (30 ημέρες) 16 Μαϊου – 15 Ιουνίου

Σκιροφοριών (29 ημέρες) 16 Ιουνίου – 15 Ιουλίου



Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου 2024

Δελφικές Ἐντολές: Ἡ κληρονομιά τῶν Ἑλλήνων

 Δελφικές Ἐντολές: Ἡ κληρονομιά τῶν Ἑλλήνων


Οἱ Δελφικαὶ Ἐντολαί, ὡς ἀέναα διδάγματα σοφίας, 
ἀποτελοῦν θεμέλιον τοῦ ἠθικοῦ καὶ πνευματικοῦ βίου 
τῶν Ἀρχαίων Ἑλλήνων. Ἀναγράφονται ὡς σύντομες, 
περιεκτικὲς φράσεις ποὺ ἀπεδίδοντο ἀπὸ τοὺς σοφοὺς 
τοῦ ἀρχαίου κόσμου καὶ ἀποτυπώθηκαν εἰς τὸν ναὸ τοῦ 
Ἀπόλλωνος ἐν Δελφοῖς, τὸ πάλαι ποτέ κέντρον τῆς θρησκευτικῆς 
καὶ πολιτιστικῆς ζωῆς τῆς .

Μέσα ἀπὸ τὴν λιτότητά τους, οἱ Ἐντολαὶ ἐξέφραζαν ἀρχὲς ὅπως 
τὸ «Γνῶθι σαυτόν» καὶ τὸ «Μηδὲν ἄγαν», ποὺ καθοδηγοῦσαν 
τὸν ἄνθρωπον πρὸς τὴν αὐτογνωσίαν, τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν
 εὐδαιμονία.

Ἡ ἔρευνα περὶ τῶν Δελφικῶν Ἐντολῶν ἀνοίγει ἕναν διάλογον
 μὲ τὴν ἀρχαία σκέψιν καὶ δίνει τὴν δυνατότητα νὰ κατανοήσωμεν 
καλλίτερον τὴν ἐννοιολογικὴν τοῦ ἠθικοῦ λόγου ἐν τῷ πλαισίῳ 
τοῦ πλαισίῳ.


Δελφικές ἀντολὰς: Ἡ κληρονομιά τῶν Ἑλλήνων 
Τὰ Δελφικά Παραγγέλματα εἶναι οἱ ἐντολές ποῦ ἄφησαν στοὺς 
Ἕλληνες οἱ σοφοί τῆς Ἀρχαίας Ἑλλάδος.

Μία πολύτιμη κληρονομιά γνώσης καί βοείας γιὰ τίς ἐπερχόμενες 
γενεές.
Οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες Ἱερεῖς δὲν ἔδιναν συμβουλὲς ούτε ἄκουγαν
τίς ἐξομολογήσεις τῶν πιστῶν, ἀλλὰ ἀσχολοῦνταν μόνο 
μὲ τὴν τέλεση τῶν θυσιῶν καί τῶν ἄλων ἰεροτελεστιῶν.
Ή ἠθική ἐκπαίδευση καί καθοδήγηση τῶν πολιτῶν ξεκινοῦσε 
μὲν ἀπὸ τοῦς παιδαγωγοὺς καί παιδοτρίβες τῆς νεαρής ἡλικίας,
 ἁλλὰ συνεχιζόταν ἀργότερα στὰ μαντεῖα, ἃ ὁποῖα, 
ἐκτός ἀπὸ τὶς χρησμοδοτήσεις τους γιὰ τὰ μελλούμενα
 καὶ τὶς θελήσεις τῶν θεῶν, ἔδιναν καί ἔνα πλῆθος 
ἠθικῶν παραγγελμάτων καὶ προτροπῶν συμβουλευτικοῦ 
χαρακτῆρα γιὰ τὰ προβλήματα τῆς καθημερινῆς ζωῆς.
Περίοπτη θέση βέβαια, κατεῖχε σὲ ὅλα αὐτὰ ,τὸ διάσημο 
σὲ ὅλο τὸν κόσμο Μαντεῖο τῶν Δελφῶν, τοῦ ὁποίου 
τὰ ὀμώνυμα ἠθικὰ παραγγέλματα εἶχαν καταγραφεῖ 
στοὺς τοίχους τοῦ Προνάου τοῦ Ναοῦ τοῦ Ἀπόλλωνος ,
στὸ ὑπέρθυρο ή ἀκόμα καὶ σὲ διάφορες στῆλες ποῦ εἶχαν
 τοποθετηθεῖ περιμετρικά στὶς πλευρές τοῦ νοῦ
Τὰ 147 Δελφικά Παραγγέλματα ή Πυθίας Γράμματα, 
ἦταν λιτά ἀποφθέγματα ἐλαχίστων λέξεων καί ἀνῆκαν 
στοὺς 7 σοφούς τῆς ἀρχαιότητας: Τὸν Θαλῆ τὸν Μιλήσιο, 
τὀν Πιττακό τὀν Μυτιληναίο, τὀν Βία τὀν Πρηνεύ, τὀν Σόλωνα 
τὀν Ἀθηναῖο, τὀν Κλεόβουλο τὀν Ρόδιο, τὀν Περίανδρο 
τὀν Κορίνθιο καί τὀν Χίλωνα τὀν Λακεδαιμόνιο.
Στὸ ἀέτωμα τοῦ νοῦ δέσποζαν τὰ τρία σπουδαιότερα 
Δελφικά Παραγγέλματα, τὰ ὁποία εὔκολα μποροῦσε νὰ διακρίνει
 ὁ πλησιάζων ἐπισκέπτης: Κάτω ἀριστερά τὸ ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ
 (νὰ γνωρίσεις τὀν ἑαυτό σου).
Κάτω δεξιά τὸ ΜΗΔΕΝ ΑΓΑΝ (νὰ κάνεις τὰ πάντα με μέτρο, 
αποφεύγοντας τὴν ὑπερβολή).
Ἀνάμεσα τους, στῆ κορυφή, τὸ περίφημο «ΕΝ ΔΕΛΦΟΙΣ Ε» 
(ή ΕΙ), γιά τὸ ὁποῖο ὁ ἱερέας τῶν Δελφῶν Πλούταρχος ἔγραψε 
ὁλόκληρη πραγματείᾳ («Περί τοῦ ὲν Δελφοῖς Ε»), 
προσπαθῶντας νὰ ἐρμηνεύσει τὴν ἀπωλεσθείσα σημασία του.
Ὁ θαυμασμός τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων γιά τά ἀνηρτημένα 
αὐτά ἀποφθέγματα στὸ Μαντεῖο τῶν Δελφῶν ήταν τόσο μεγάλος,
 ώστε ο λυρικός ποιητής Πίνδαρος (522 π.Χ.) θεωρούσε τους
 ἑπτὰ σοφούς, γιοὺς του Ἥλιου, ποὺ με τὴν ἀκτινοβολία τους
 φώτιζαν καὶ καθοδηγοῦσαν τόν ἄνθρωπο στὴν ὁδό τὴς ἀρετῆς...
Σᾶς παραθέτουμε τά παραγγέλματα αὐτά, ὅπως οἱ ἐπισκέπτες τὴς
 Ἀρχαιότητας ἀντίκριζαν στοὺς Δελφούς: 
"Ἐν δέ τῶ προνάω τά ἓν Δελφοῖς γεγραμμένα, 
ἐστιν ὠφελήματα ἀνθρώποις" Παυσανίας


Ἔπου θεῶ - Ἀκολούθα τόν θεό.
Νόμω πείθου.- Νὰ πειθαρχεῖς στὸ Νόμο.
Θεούς σέβου. - Νὰ σέβεσαι τους θεούς.
Γονεῖς αίδοῦ - Νὰ σέβεσαι τους γονεῖς σου.
Ἡττῶ ὑπὲρ δικαίου.- Νὰ καταβάλεσαι γιά τὸ δίκαιο.
Γνῶθι μαθών. - Γνώρισε ἀφοῦ μάθεις.
Ἀκούσας νόει. - Κατανόησε ἀφοῦ ἀκούσεις
Σαυτόν ἴσθι - Γνώρισε τόν ἑαυτό σου.
Ἑστίαν τίμα. - Νὰ τιμάς τὴν ἑστία σου.
Ἆρχε δάε αὐτοῦ - Νὰ κυριαρχεὶς τόν ἑαυτό σου.
Φίλους βοήθει. - Νὰ βοηθᾶς τους φίλους.
θυμοῦ κράτε. - Νὰ συγκρατεῖς τὸ θυμό σου.
Ὄρκω μὴ χρῷ. - Νὰ μὴν ὁρκίζεσαι
Φιλίαν ἀγάπα - Νὰ ἀγαπᾶς τή φιλία.
Παιδείας ἀντέχου - Νὰ προσηλώνεσαι στήν ἐκπαίδευση σου.
Σοφίαν ζήτει. - Νὰ ἀναζητᾶς τή σοφία.
Ψέγε μηδένα. - Νὰ μὴν κατηγορεῖς κανένα.
Επαίνει ἀρετήν - Νὰ ἐπαινεῖς τήν ἀρετή
Πράττε δίκαια. - Νὰ πράττεις δίκαια.
Φίλοις εὐνόει - Νὰ εὐνοεῖς τους φίλους.
Ἐχθρούς αμύνου. - Νὰ προφυλάσσεσαι ἀπό τους ἐχθρούς
Εὐγένειαν ἄσκει - Νὰ εἶσαι εὐγενής
Κακίας ἀπέχου - Νὰ ἀπέχεις ἀπό τήν κακία.
Εὔφημος ἴσθι - Νὰ ἔχεις καλή φήμη.
Ἄκουε πάντα. - Νὰ ἀκοῦς τά πάντα.
Μηδέν ἄγαν - Νὰ μὴν ὑπερβάλλεις
Χρόνου φείδου. - Νὰ μὴ σπαταλᾶς τὸ χρόνο.
Ὕβριν μίσει. - Νὰ μισεῖς τὴν ὕβρη ἱκέτας αίδοῦ Νὰ σέβεσαι τους ἱκέτες.
Υιούς ἐπαίδευε - Νὰ ἐκπαιδεύεις τους γιοὺς σου.
ἔχων χαρίζου. - Ὅταν ἔχεις, νὰ χαρίζεις.
Δόλον φοβοῦ - Νὰ φοβάσαι τὸ δόλο.
Εὐλόγει πάντας - Νὰ λὲς καλὰ λόγια γιὰ ὅλους
Φιλόσοφος γίνου. - Νὰ γίνεις φιλόσοφος.
Ὄσια κρίνε. - Νὰ κρίνεις τά ὅσια
Γνούς πράττε. - Νὰ πράττεις με ἐπίγνωση
Φόνου ἀπέχου - Νὰ μή φονεύεις.
Σοφοῖς χρῷ - Νὰ συναναστρέφεσαι με σοφούς.
Ἦθος δοκίμασε - Νὰ ἐπιδοκιμάζεις το ἦθος.
Ὑφορῶ μηδένα. - Νὰ μὴν εἶσαι καχύποπτος.
Τέχνη χρῷ - Νὰ ἀσκεῖς τὴν Τέχνη.
Εὐεργεσίας τίμα. - Νὰ τιμάς τίς εὐεργεσίες.
Φθόνει μηδενί. - Νὰ μή φθονεῖς κανένα.
Ἐλπίδα αἴνει. - Νὰ δοξάζεις τὴν ἐλπίδα
Διαβολήν μίσει. - Νὰ μισεῖς τή διαβολή.
Δικαίως κτω. - Νὰ ἀποκτᾶς δίκαια.
Ἀγαθούς τίμα. - Νὰ τιμάς τους ἀγαθούς.
Αἰσχύνην σέβου. - Νὰ σέβεσαι τὴν ἐντροπή
Εὐτυχίαν εὔχου - Νὰ εὔχεσαι εὐτυχία.
Ἐργάσου κτητά. - Νὰ κοπιάζεις γιὰ πράγματα ἀξία κτήσης.
Ἔριν μίσει. - Νὰ μισεῖς τὴν ἔριδα Ὄνειδος ἔχθαιρε. Νὰ εχθρεύεσαι τόν χλευασμό.
Γλῶσσαν ἴσχε - Νὰ συγκρατεῖς τή γλώσσα σου.
Ὕβριν αμύνου. - Νὰ προφυλάσσεσαι ἀπό τὴν ὕβρη
Κρίνε δίκαια. - Νὰ κρίνεις δίκαια.
Λέγε εἰδώς. - Νὰ λες γνωρίζοντας.
βίας μή ἔχου. - Νὰ μὴν ἔχεις βία.
Ὁμίλει πρᾶως. - Νὰ ὁμιλεῖς με πραότητα.
Φιλοφρόνει πᾶσιν - Νὰ εἶσαι φιλικός με ὅλους
Γλώττης ἄρχε. - Νὰ κυριαρχεὶς τὴ γλώσσα σου.
Σὲ αὐτόν ἐὺ ποίει. - Νὰ εὐεργετεῖς τὸν ἑαυτό σου.
Εὐπροσήγορος γίνου. - Νὰ εἶσαι εὐπροσήγορος.
Αποκρίνου εν καιρῷ - Νὰ ἀποκρίνεσαι στὸν κατάλληλο καιρό.
Πόνει μετά δικαίου. - Νὰ κοπιάζεις δίκαια.
Πράττε αμετανοήτως. - Νὰ πράττεις με σιγουριά.
Αμαρτάνων μετανόει. - Ὅταν σφάλλεις, νὰ μετανοείς.
Ὀφθαλμοῦ κἐκράτει. - Νὰ κυριαρχεὶς τῶν ὀφθαλμῶν σου.
δουλεύουν χρήσιμα. - Νὰ σκέπτεσαι τά χρήσιμα.
Φιλίαν φύλασσε. - Νὰ φυλάττεις τὴ φιλία.
Εὐγνώμων γίνου. - Νὰ εἶσαι εὐγνώμων.
Ὁμόνοιαν δίωκε. - Νὰ ἐπιδιώκεις τὴν ὁμόνοια Ἄρρητα μὴ λέγε. 
Νὰ μὴν λες τά ἄρρητα.
Ἔχθρας διάλυε. - Νὰ διαλύεις τὶς ἔχθρες
Γῆρας προσδέχου. - Νὰ ἀποδέχεσαι το γῆρας Ἐπί ῥώμῃ μὴ καυχῶ.
 Νὰ μὴν καυχιέσαι γιά τὴ δύναμή σου.
Εὐφημίαν ἄσκει - Νὰ ἐπιδιώκεις καλή φήμη.
Ἀπέχθειαν φεῦγε - Νὰ ἀποφεύγεις τὴν ἀπέχθεια
Πλούτει δικαίως. - Νὰ πλουτίζεις δίκαια.
Κακίαν μίσει. - Νὰ μισεῖς τὴν κακία.
Μανθάνων μὴ κάμνε. - Νὰ μὴν κουράζεσαι νὰ μαθαίνεις.
Οὖς τρέφεις ἀγάπα. - Νὰ ἀγαπᾶς αὐτούς ποῦ τρέφεις.
Απόντι μὴ μάχου. - Νὰ μὴν μάχεσαι αὐτόν ποῦ είναι ἀπών.
Πρεσβύτερον αἰδού. - Νὰ σέβεσαι τους μεγαλύτερους.
Νεώτερον δίδασκε. - Νὰ διδάσκεις τους νεότερους.
Πλούτει ἀπόστει. - Νὰ ἀποστασιοποιεῖσαι ἀπό τὸν πλούτου
Σὲ αὐτόν αιδού. - Νὰ σέβεσαι τὸν ἑαυτό σου.
Μὴ άρχε ὑβρίζων - Νὰ μὴν κυριαρχεὶς με ἀλαζονεία.
Προγόνους στεφάνου. - Νὰ στεφανώνεις τους προγόνους σου.
Θνῆσκε ὑπὲρ πατρίδος. - Νὰ πεθάνεις γιά τὴν πατρίδα σου.
Ἐπί νεκρῶ μὴ γέλα. - Νὰ μὴν περιγελάς τους νεκροὺς Ἀτυχούντι συνάχθου. Νὰ συμπάσχεις με το δυστυχή.
Τύχη μὴ πίστευε. - Νὰ μὴν πιστεύεις τὴν τύχη.
Τελεύτα ἄλυπος. - Νὰ πεθάνεις χωρίς λύπη
Οἱ Δελφικαὶ Ἐντολαί ἀποτελοῦν ἕναν ἀναλλοίωτον θησαυρὸν 
σοφίας, ἐνὸς πολιτισμοῦ ποὺ ἐδίδαξε τὴν ἀρετὴν, τ
ὴν μεσότητα καὶ τὴν ἐναρμόνισιν ἀνθρώπου καὶ σύμπαντος.
 Μέσα ἀπὸ τὴν ἀπλότητά τους, ἀγγίζουν τὴν ἀνθρώπινη φύσιν 
καὶ προσφέρουν ἀρχές ποὺ παραμένουν ἐπίκαιρες καὶ ὠφέλιμες 
ἀκόμη καὶ σήμερον.

Τὰ «Γνῶθι σαυτόν», «Μηδὲν ἄγαν» καὶ τὰ λοιπὰ παραγγέλματα
 δὲν ἀποτελοῦν μόνον ἠθικὲς ὑποδείξεις, ἀλλὰ καὶ μίαν πρόσκλησιν
 πρὸς ἐσωτερικὴν ἔρευναν καὶ ἐνδοσκόπησιν. Ἡ ἐφαρμογὴ τους
 δύναται νὰ ὁδηγήσῃ ὄχι μόνον σὲ μίαν ἀτομικὴν βελτίωσιν, 
ἀλλὰ καὶ σὲ μίαν κοινωνίαν θεμελιωμένην ἐπὶ τῆς δικαιοσύνης, 
τῆς μετριοπάθειας καὶ τοῦ σεβασμοῦ.
Ἐν κατακλείδι, αἱ Δελφικαὶ Ἐντολαὶ παραμένουν 
μία πανανθρώπινη παρακαταθήκη, ὑπενθυμίζοντες τὴν ἀναγκαιότητα τοῦ μέτρου, τῆς σοφίας καὶ τῆς ἀρετῆς ὡς ὁδὸν πρὸς. την αληθηνην ευδεμονίαν